Yapay zeka teknolojilerinin süratle yaygınlaşmasıyla birlikte veri merkezlerinin güç muhtaçlığı da dramatik biçimde artıyor. ABD başta olmak üzere birçok ülkede yeni bilgi merkezleri kurulurken bu tesislerin elektrik tüketimi güç şebekeleri üzerinde önemli bir baskı yaratmaya başladı. Bu sıkıntıya tahlil arayan teknoloji ve güç şirketleri farklı yaklaşımlar geliştirirken birtakım teşebbüsler data merkezlerini karaya değil okyanuslara taşımayı hedefliyor.

Bu alandaki en dikkat cazip projelerden biri, ABD merkezli yenilenebilir güç teşebbüsü Aikido Technologies tarafından duyuruldu. Şirket, açık deniz rüzgar türbinlerinin altında yer alacak bilgi merkezleri kurmayı planlıyor. Böylelikle hem yapay zeka altyapısının güç muhtaçlığının direkt yenilenebilir kaynaklardan karşılanması hem de güç şebekelerine binen yükün azaltılması hedefleniyor.

Rüzgar türbininin altında bilgi merkezi

Şirketin planına nazaran bilgi merkezleri, yüzer rüzgar türbini platformlarının su altında bulunan büyük istikrar tanklarının içine yerleştirilecek. Bu platformun merkezinde 15 ila 18 megavat kapasiteli bir rüzgar türbini bulunacak ve sistem tıpkı vakitte entegre batarya depolama tahlili ile desteklenecek.

AO60DC isimli platformun üç ayağı bulunacak ve her bir ayağın ucunda yaklaşık 20 metre derinliğe kadar uzanan balast yapıları yer alacak. Bu balastların içinde platformun su üzerinde istikrarda kalmasını sağlayan büyük tanklar bulunacak. Tankların büyük kısmı tatlı su ile doldurulacak lakin üst kısımlarında bilgi merkezi alanları kurulacak.

Her tankta 3 ila 4 megavat kapasiteli bir bilgi salonu yer alması planlanıyor. Böylelikle tek bir platformda toplam 10 ila 12 megavat düzeyinde yapay zeka süreç gücü barındırılabilecek.

Şirket CEO’su Sam Kanner, yaptığı açıklamada bu yaklaşımın gelecekte dev ölçekli yapay zeka altyapıları için kıymetli bir tahlil olabileceğini belirterek, “Uzaya gitmeden evvel açık denize gitmeliyiz” sözlerini kullandı.

Aikido’ya nazaran bu platform yapısı klâsik açık deniz platformlarına kıyasla 10 kata kadar daha süratli kurulabiliyor. Yarı batık platform teknolojisi ise yeni değil. Petrol ve gaz sanayisinde ve yüzer rüzgâr projelerinde 25 yılı aşkın müddettir kullanılıyor.

Prototip testleri Norveç’te yapılacak

Şirket, projenin birinci test etabını 100 kilovatlık bir prototip sistemle gerçekleştirmeyi planlıyor. Bu prototipin yıl sonuna kadar Norveç kıyılarında kurulması hedefleniyor.

Test basamağında sistemin hem güç üretimi hem de bilgi merkezi operasyonları açısından ne kadar verimli çalıştığı incelenecek. Prototipten elde edilecek datalar, daha büyük ölçekli platformların geliştirilmesinde belirleyici olacak. Şirketin ilk ticari projesi için maksat bölge ise Birleşik Krallık. Aikido, bu tesisin 2028 yılına kadar faaliyete geçmesini planlıyor ve uygun proje alanının belirlendiğini belirtiyor. Şu anda mühendislik dizaynları ve ticari görüşmeler devam ediyor.

Aikido’nun dizaynında sadece güç üretimi değil soğutma verimliliği de değerli bir avantaj olarak öne çıkıyor. Sistem, denizi adeta “sonsuz bir ısı emici” üzere kullanacak.

Veri merkezlerinden çıkan ısı, balast tanklarının çelik duvarları aracılığıyla direkt etraftaki deniz suyuna aktarılacak. Şirket bu teknikte pasif bir birincil soğutma sistemi kullanılacağını belirtiyor. Yapılan hesaplamalara nazaran bu ısı transferinin deniz ortamındaki tesiri sadece yapının etrafındaki birkaç metreyle hudutlu olacak.

Aikido’nun uzun vadeli planı sadece tekil platformlar kurmak değil. Şirket, gelecekte kurulacak açık deniz rüzgar çiftliklerinin 30 megavat ila 1 gigavatın üzerinde süreç gücü sağlayabilecek data merkezlerini desteklemesini hedefliyor. Güç verimliliği tarafında da tezli amaçlar bulunuyor. Şirket, platformdaki bilgi merkezlerinin 1.08’in altında bir güç kullanım verimliliği (PUE) kıymetine ulaşmasını bekliyor.