Google Arama’daki AI araçları Türkiye’ye geldi: Yayıncılar için felaket!

Posted by

Google, Türkiye’deki arama tecrübesini yapay zeka odaklı yeni özelliklerle güncelledi. Şirketin açıklamasına nazaran AI Modu ve AI Bakışı (AI Overviews) bugünden itibaren kademeli olarak kullanıma sunuluyor. Yeni tecrübe, Google’ın en gelişmiş model ailesi olarak tanımladığı Gemini 3 tarafından destekleniyor ve hem Android hem de iOS için Google uygulamasında ve arama sonuç sayfasında erişilebilir olacak.

Bu adım, klasik temas listesine dayalı arama tecrübesinin ötesine geçerek daha özetlenmiş ve bağlamsal karşılıklar sunan bir yapıya işaret ediyor.

AI Modu

Google’ın bugüne kadarki en yetenekli yapay zeka dayanaklı arama deneyimi olarak tanımladığı AI Modu, gelişmiş muhakeme kapasitesi ve çok modlu (multimodal) yapısıyla öne çıkıyor. Kullanıcılar artık sadece metin yazarak değil, sesli komutla ya da direkt kamerayla fotoğraf çekerek de arama yapabiliyor.

Sistem, “sorgu yelpazesi” (query fan-out) ismi verilen bir teknikle çalışıyor. Bu metot, tek bir soruyu alt başlıklara ayırarak web üzerinde eş vakitli çok sayıda sorgu gerçekleştiriyor. Böylelikle daha kapsamlı ve bağlama uygun sonuçlar elde edilmesi hedefleniyor.

Google, AI Modu’nun seyahat planlamadan eser araştırmasına, karmaşık bir mevzuyu anlamaktan karşılaştırma yapmaya kadar pek çok kullanım senaryosuna karşılık verecek formda tasarlandığını belirtiyor.

AI Bakışı

AI Bakışı (AI Overviews) ise bilhassa süratli bilgi edinmek isteyen kullanıcıları hedefliyor. Sistem, üretken yapay zekanın bir sorgu için yararlı olacağını değerlendirdiğinde, sonuç sayfasının en üstünde özet bir bilgi paneli gösteriyor. Bu panelde temel bilgiler ve detaylı kaynaklara yönlendiren kontaklar yer alıyor.

Google, mevcut arama tecrübesinde olduğu üzere reklamların AI Bakışı panelinin üstünde ve altında ayrılmış alanlarda gösterilmeye devam edeceğini vurguluyor. Şirket ayrıyeten yeni yapay zeka tecrübelerinin açık web ekosistemini destekleyecek halde tasarlandığını ve her gün web sitelerine milyarlarca tıklama yönlendirdiklerini söz ediyor.

Peki ya gerçekler?

Öte yandan AI Bakışı özelliği global ölçekte tartışmaların odağında olmaya devam ediyor. Bilhassa ABD’de yapılan araştırmalar, AI Overviews içinde sahte müşteri hizmetleri numaralarının yer alabildiğini ortaya koydu. The Washington Post ve Digital Trends’in aktardığı hadiselerde kullanıcıların arama sonuçlarında gördükleri numaraları aradıklarında gerçek şirket yerine dolandırıcılarla görüştüğü bildirildi.

Uzmanlara nazaran düzmece numaralar, düşük profilli internet sitelerine büyük şirket isimleriyle birlikte yerleştiriliyor. Yapay zeka sistemleri de bu içerikleri kâfi doğrulama süzgecinden geçirmeden özetleyerek kullanıcıya sunabiliyor. Üretken yapay zekanın web’den bilgi toplayıp bunu kesin bilgi formatında sunuyor olması kullanıcıların içeriği sorgulama eğilimini azaltabiliyor.

Google ise spam ve dolandırıcılıkla çaba için sistemlerini daima güncellediklerini belirtiyor. Şirket, AI Overviews’ta resmi müşteri takviye numaralarını göstermeye öncelik verdiklerini ve düzmece içerikleri filtrelemek için muhafaza düzeneklerini güçlendirdiklerini söz ediyor.

Sorun yalnızca geçersiz numaralar da değil. Google’ın AI Bakışı özelliğinin sağlıkla ilgili aramalarda kullanıcıları gereğince uyarmadığı istikametinde önemli tenkitler bulunuyor. Şirket, hassas hususlarda kullanıcıları profesyonel yardım almaya teşvik ettiğini savunsa da yapılan incelemeler tıbbi içeriklerin birinci gösteriminde rastgele bir açık ihtarın yer almadığını ortaya koydu. Güvenlik ihtarları sırf “Daha fazla göster” seçeneğine tıklanması halinde ve ek bilgilerin en altında, küçük ve soluk bir yazı tipiyle görünüyor.

Bu araçların pizza üzerine yapıştırıcı sürmeyi önerebildiği göz önüne alındığında tıbbi tekliflerin tehlikeli sonuçlar doğurabileceği vurgulanıyor.

Google AI Bakışı, AI Bakışı’nın %60 oranında yanlış olduğunu ve Google’a nazaran bu yanlış. Zira şirket, bunların “büyük çoğunluğu son derece gerçeğe uygun” diyor.

Bunlar dışında sistemlerin doğruluk noktasında da eksiklikleri bulunuyor. Mashable’ın 2025 yılı içinde gerçekleştirdiği testlerde, incelenen AI Bakışı karşılıklarının yaklaşık beşte birinde yanlış yahut bağlamı yanlışlı yansıtan ifadeler tespit edildi.

Her iki sisteme yönelik en sert tenkitler ise web sitesi sahipleri, gazeteciler ve blog müelliflerinden geliyor. Çünkü Google’ın araçları bilgiyi özetleyip direkt arama sayfasının en üstünde sunduğunda kullanıcıların asıl kaynağın sitesine gitme muhtaçlığı kalmıyor. Bu da sitelerin ziyaretçi trafiğinin önemli formda düşmesine neden oluyor.

Çoğu web yayını, gelirini büyük oranda reklamlardan elde ediyor. Reklam gelirleri de site trafiği ile hakikat orantılı. Birtakım eleştirmenler, Google’ın oburlarının emeğiyle (içeriğiyle) kullanıcıyı kendi platformunda tutmasını “içerik hırsızlığı” olarak nitelendiriyor. Birtakım durumlarda yapay zeka, sağlam bir haber sitesinden aldığı bilgiyi düşük kaliteli bir yayının kaynağıymış üzere sunabiliyor. Yapay zekanın karmaşık bahisleri çok kolaylaştırarak sunması bilginin derinliğini ve nüanslarını da yok edebiliyor.

Aynı vakitte burada büyük de bir çelişki var. Google, AI karşılıklarını kendi bilgisinden üretmiyor. Yayıncıların sunmuş olduğu bilgilerden türetiyor. Kâfi gelir elde edemeyen yayıncıların (özellikle küçük yayıncılar) yaptıkları işi sürdürmesi ise bu koşullarda çok sıkıntı. Bu da uzun vadede AI cevaplarının sonlu kaynaklara dayanmasına ve açık web’in uygunca kapanmasına neden olabilir.

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir