Yüzyıllar boyunca savaşlarda ileti taşıyan, sadakatleri ve istikamet bulma yetenekleriyle madalyalar kazanan güvercinler, bugün çok daha tartışmalı bir teknolojik dönüşümün merkezinde. Dubai ve Moskova merkezli bir biyoteknoloji şirketi olan Neiry, güvercinlerin beyinlerine yerleştirdiği mikroçiplerle onları “biyo-drone” haline getirdiğini duyurdu.

Tarih boyunca askeri çatışmalarda gösterdikleri başarılarla bilinen bu canlılar, artık sırtlarında güneş panelleri, kameralar ve küçük denetim aygıtlarıyla gökyüzünde insan yönlendirmesiyle süzülüyor. Şirket, bu sistemin kuşlara “hafif elektriksel uyarılar” göndererek, onları insanların belirlediği rotalara yönlendirdiğini tez ediyor.

Geleneksel mekanik dron sistemlerinin pil ömrü ve menzil üzere fizikî kısıtlamaları, bu sıra dışı projenin çıkış noktasını oluşturdu. Şirket yetkililerine nazaran güvercinler, günde 400 kilometreye kadar uçabildikleri ve batarya değişimi gerektirmedikleri için arama kurtarma operasyonlarında yahut ulaşılması sıkıntı altyapıların denetlenmesinde robotik rakiplerine nazaran çok daha avantajlı bir pozisyonda. Lakin bu teknolojik üstünlük, kuşların cerrahi müdahaleye maruz kalması ve beyinlerinin dışarıdan uyarılması nedeniyle etik bir tartışmayı da beraberinde getirmiş durumda. Şirket, kuşların bu ihtarlar gelmediğinde “doğal” davrandığını savunsa da, bir canlının iradesinin yazılımlara devredilmesi fikri pek çok kişiyi huzursuz etmeye yetti.

Hayvan zihninden uzay teknolojisine

Neiry kümesinin deneyleri yalnızca güvercinlerle sonlu değil; şirketin geçmişinde süt randımanını artırmak için beyin çipi takılan inekler ve stratosfere gönderilen, yapay zekaya bağlı bir sıçan olan Pythia da bulunuyor. Şirketin kurucusu Alexander Panov, bu invaziv nöro-arayüzlerin bir gün pilotlar ve astronotlar için vazgeçilmez asistanlar haline geleceğine inanıyor. Panov’a nazaran, biyolojik beyin ile yapay zekanın sinerjisini anlamak, gelecekte uzay araçlarını denetim edebilecek kadar karmaşık sistemlerin temelini oluşturabilir. Bu bağlamda, stratosferdeki sıçan deneyi, hudut sisteminin sıfır yerçekiminde yapay zekayla nasıl etkileşime girdiğini anlamak için atılan bir adım olarak görülüyor.

Şirket, tüm bu süreçlerde kurum içi bir biyotik uzmanına danıştığını belirtse de, hayvanlar üzerinde yapılan bu cerrahi müdahaleler ve beyin stimülasyonları uzun vadeli ve etik açıdan sorgulanan maksatların bir modülü haline geldi. Güvercinlerin birer uzaktan kumandalı araca dönüştürülmesi fikri yaygınlaşır mı bilinmez ancak canlı beynini yapay zekayla birleştirme yarışı, tabiatın hudutlarını zorlamaya devam ediyor.