Müzik dinleme alışkanlıklarımızı büsbütün değiştiren YouTube Music ve Spotify üzere platformlar, bugünlerde abonelerini öfkelendiren yeni bir sıkıntıyla boğuşuyor. Dinleyiciler ortasında “yapay zeka çöpü” olarak da isimlendirilen, büsbütün algoritmaları kandırmak için üretilmiş içerikler, şahsileştirilmiş listeleri istila etmeye başladı.

YouTube kullanıcıları üzere, YouTube Music kullanıcıları da Reddit üzere toplumsal mecralarda seslerini yükselterek Google’a net bir ileti gönderiyor: “Biz bunun için para ödemiyoruz.” Bir kullanıcının şikayetinde belirttiği üzere, önerilen müziklerin yarısından fazlası yahut otomatik listelerdeki her iki müzikten biri artık ruhsuz, yapay zeka eseri uydurma modüllerden oluşuyor.

Bu can sıkıcı durumun boyutlarını anlamak aslında çok sıkıntı değil. Bir “sanatçının” tek bir yıl içinde yüzlerce albüm yayınladığını görüyorsanız, muhtemelen bir yapay zeka fabrikasıyla karşı karşıyasınız demektir. Lakin sıkıntı yalnızca kolay bir kirlilikten ibaret kalmıyor. Bu içerikler, gerçek müzisyenlerin emeklerini çalarak eğitilen modellerle üretiliyor. Hatta bazen yapay zeka, gerçek sanatkarların resmi sayfalarına sızarak onlara aitmiş üzere görünen düzmece müzikler bile yayınlıyor. Dinleyiciler bu uydurma içeriklere yönlendirildikçe, gerçek sanatkarın çıkarı ve görünürlüğü eriyerek kaybolduğu için, bu durum, aslında geçimini sağlamakta zorlanan bağımsız ve yeni parlayan müzisyenlerin önünü büsbütün kesiyor.

Algoritmaları hedefleyen ruhsuz içerikler

Müzisyenlerin bu duruma itirazı, teknolojiye karşı körü körüne bir reaksiyon değil. Müzik dünyası 70’lerde sentezleyicilere, 80’lerde ise davul makinelerine kuşkuyla bakmıştı, ancak bugünkü durum çok daha farklı. Yapay zeka, davul yazmaktan ses kalitesini artırmaya kadar sanatkarlara mükemmel araçlar sunabiliyor. Lakin “çöp içerik” olarak tanımlanan bu yeni dalga, bir dinleyiciyle bağ kurmak için değil, yalnızca sistemin açıklarından yararlanarak haksız çıkar elde etmek için tasarlanıyor. Bu içerikler dinlenecek birer “sanat eseri” değil, dikkatiniz dağıldığında ortaya sıkıştırılan niteliksiz dolgu gereçleri haline geldi.

Kullanıcılar, ödedikleri abonelik fiyatlarının karşılığında algoritmaların oyuncağı olmayı değil, kalbine dokunan gerçek yapıtları duymayı bekliyor.